Elektrikli araç devriminin öncüsü Tesla, tarihinin en keskin virajlarından birine girdi. Yıllık gelirlerinde son on yılın ilk düşüşünü yaşayan şirket, efsanevi modelleri S ve X’i üretimden kaldırarak rotayı yapay zekâ ve insansı robotlara kırdı. İşte Elon Musk’ın 25 trilyon dolarlık yeni planı.
Otomotiv dünyasında bir devrin kapanışına şahitlik ediyoruz. Tesla, dördüncü çeyrek finansal sonuçlarının ardından yaptığı şok açıklamayla, markanın prestij sembolleri olan Model S ve Model X üretimini önümüzdeki çeyrekte sonlandıracağını duyurdu. Şirket, Kaliforniya’daki dev fabrikasını bir otomobil üretim merkezinden ziyade, Optimus adı verilen insansı robotların üretim üssüne dönüştürecek.
Tesla gelirlerinde 10 yıl sonra ilk düşüş
Tesla’nın dördüncü çeyrek verileri, şirketin üzerindeki baskıyı net bir şekilde özetliyor. Tesla yıllık gelirleri, dördüncü çeyrekte yüzde 3 düşüşle 24,9 milyar dolara geriledi. Bu düşüş, yıllık toplam geliri 94,8 milyar dolara çekerek, 10 yıllık büyüme serisini bozdu.
Bu darbenin arkasında üç temel neden yatıyor:
Teşviklerin sona ermesi: Trump yönetiminin elektrikli araç vergi kredilerini kaldırması.
BYD rekabeti: Çinli rakibi BYD’nin uygun fiyatlı modellerle pazar payını hızla artırması.
Politik kutuplaşma: Elon Musk’ın tartışmalı siyasi duruşunun tüketici tercihlerine etkisi.
“Yapay zekâ şirketi” kimliği
Elon Musk, üretimi durdurma kararını “otonom bir geleceğe geçişin sancılı ama gerekli bir parçası” olarak tanımlıyor. Artık Tesla kendisini sadece bir otomobil üreticisi olarak değil, bir “fiziksel yapay zekâ şirketi” olarak konumlandırıyor.
Musk’ın yeni hedefi, şirketin değerini robotik ve sürücüsüz taksiler (Cybercab) sayesinde 25 trilyon dolara taşımak. Bu uçuk hedef, mevcut 1,4 trilyon dolarlık piyasa değerinin yaklaşık 18 katı anlamına geliyor.
xAI projesine 2 milyar dolarlık yatırım
Hissedarların bir kısmının itirazına rağmen Tesla, Musk’ın yapay zekâ girişimi xAI şirketine 2 milyar dolar yatırım yapma kararı aldı. Bu hamle, Tesla’nın teknolojik altyapısını Musk’ın diğer girişimleriyle (SpaceX ve xAI) daha derinlemesine entegre etme stratejisinin bir parçası olarak görülüyor.
Cybercab ve otonom sürüşte yeni rota
Tesla’nın geleceği artık dört tekerlekli bilgisayarlar ve robotlar üzerine kurulu. İşte şirketin 2026 yol haritasından öne çıkanlar:
Cybercab yayılıyor: Sürücüsüz taksi hizmeti yaz aylarına kadar ABD’nin 7 şehrinde daha devreye girecek.
Tam otonom sürüş (FSD): Avrupa ve Çin için yasal onayların önümüzdeki ay alınması bekleniyor. FSD abonelikleri şimdiden 1,1 milyona ulaştı.
Uzayda dolaşan otomobil dönüyor: Uzun süredir konuşulan Roadster spor otomobilinin Nisan ayında piyasaya sürüleceği açıklandı.
Avrupa pazarında kan kaybı sürüyor
Tesla’nın en büyük zorluklarından biri de Avrupa pazarı. Bölgedeki yeni kayıtların %21 oranında azalması, hem yerli Avrupalı üreticilerin hem de Çinli markaların Tesla’nın kalesini kuşattığını gösteriyor. Düzenleyici kredi satışlarından elde edilen gelirin %22 azalması da şirketin kârlılığı üzerindeki baskıyı artırıyor.
Tesla artık bir “yazılım” devi
Tesla’nın donanımdan (otomobil satışından) ziyade yazılım ve robotik aboneliklerine odaklanması, yatırımcılar için hem bir fırsat hem de devasa bir risk barındırıyor. Eğer Musk’ın 8,5 trilyon dolarlık maaş paketindeki hedefler gerçekleşirse, Tesla dünyanın en değerli şirketi unvanını uzun süre kimseye bırakmaz.
